Қазақстанда жүргізушілер үшін телефон қолдану ережелері соңғы уақытта айтарлықтай қатаңдатылды. Әсіресе 12 наурыздан бастап жол камералары бұрын тек полиция қызметкерлері анықтайтын кейбір заңбұзушылықтарды автоматты түрде тіркей бастады. Соның ішінде ең жиі кездесетіндерінің бірі – көлік жүргізу кезінде телефон пайдалану. Енді басты талап өте нақты: жүргізуші телефонды қолында ұстамауы керек. Яғни, телефонмен сөйлесу, хабарлама жазу немесе оқу, әлеуметтік желіні қарау, тіпті фото не видео түсіру – бәрі де заңбұзушылық болып саналады, егер құрылғы қолда болса. Мұнда әрекеттің мақсаты маңызды емес, бастысы – телефонның қолда болуы. Көп жүргізуші “бағдаршамда тұрғанда немесе кептелісте телефон қарасам болады ғой” деп ойлайды. Бірақ полиция түсіндіруінше, бұл да ереже бұзу болып есептеледі. Себебі көлік толық тоқтап тұрса да, жүргізуші әлі де көлікті басқарып отыр деп саналады. Ал такси жүргізушілері мен курьерлер үшін жағдай сәл өзгешелеу. Оларға телефонды қолдануға толық тыйым салынбаған, бірақ белгілі бір шарттар бар. Мысалы, телефон арнайы ұстағышқа бекітілген болуы керек және оны қозғалыс кезінде қолмен ұстап, басқаруға болмайды. Навигатор ретінде қолдануға рұқсат етіледі, бірақ экранға үңіліп, батырмаларды басып отыру қауіпті әрі заңға қайшы. Қазіргі технологиялар бұл мәселені жеңілдетеді. Мысалы, hands-free жүйелері, Bluetooth арқылы сөйлесу немесе көліктің өзіндегі мультимедиялық жүйелер мен дауыспен басқару функциялары – бәрі де заң аясында рұқсат етілген. Яғни, басты қағида – қол бос болуы тиіс. Камералар қалай анықтайды? Ресми органдар бұл тетікті толық ашып айтпағанымен, жалпы принципі белгілі. Заманауи камералар жасанды интеллект элементтері арқылы жұмыс істейді: олар жүргізушінің қолының орналасуын, бет-әлпетін, құлақ тұсын және қолындағы заттарды талдай алады. Егер камера жүргізушінің қолында телефонға ұқсас затты байқаса, жүйе оны ықтимал заңбұзушылық ретінде белгілейді. Кейін бұл материалдар қосымша тексеріліп, шешім қабылдануы мүмкін. Дегенмен, кейбір жағдайларда қателік болуы да жоққа шығарылмайды – мысалы, телефонға ұқсас басқа зат ұсталған кезде. Қорыта айтқанда, ең қауіпсіз әрі дұрыс шешім – көлік жүргізіп келе жатқанда телефонды мүлде қолға алмау. Қажет болса, алдын ала бағытты қойып алу немесе арнайы жүйелерді пайдалану керек. Бұл тек айыппұлдан құтқармайды, ең бастысы – жолдағы қауіпсіздікті қамтамасыз етеді.

